تکنیک نقاشی قلابی یا فاکس پینتینگ چیست؟

تکنیک نقاشی قلابی (Faux Finish یا Faux Painting) به طیف وسیعی از نقاشی دکوراتیو اتلاق می‌شود. کلمه “Faux” یک لغت فرانسوی است و به معنی قلابی می باشد. در واقع، با این تکنیک تصویری با شباهت ظاهری چوب یا سنگ های زینتی ساختمانی مثل مرمر روی سطوح نقاشی می شود. با گذشت زمان، تکنیک فاکس پینتینگ یا نقاشی قلابی تمام تکنیک های نقاشی دکوراتیو را که روی اسباب و وسایل و همچنین دیوارها اعمال می شود در برگرفت. در این مقاله به معرفی تکنیک نقاشی قلابی و نقش آن در طراحی دکوراسیون داخلی می‌پردازیم. جالب است بدانید که پتینه کاری یکی از تکنیک های نقاشی قلابی است.

نقاشی قلابی قدمت طولانی دارد

با نگاه دقیق تر، پی می بریم که تکنیک نقاشی قلابی سابقه ای برابر با قدمت بشری دارد. از زمان انسان‌های غارنشین که روی دیواره های غار نقاشی می کردند تا آرامگاه های فراعنه مصریان باستان، از تکنیک نقاشی قلابی استفاده شده است. اما آنچه که امروز به عنوان نقاشی قلابی در طراحی دکوراسیون داخلی شناخته می شود، ۵۰۰۰ سال پیش در تمدن های بین النهرین و با گچ کاری آغاز شد.

فاکس پینتینگ در عصر کلاسیک محبوب شد

در عصر کلاسیک، نقاشی قلابی رواج چشمگیری پیدا کرد. عصر کلاسیک به محدوده زمانی طولانی در تاریخ اروپا اطلاق می‌شود. این بازه تاریخی از قرن هفتم و هشتم پیش از میلاد و با شکوفایی تمدن یونان باستان شروع و حدودا در قرن پنجم پس از میلاد و با افول تمدن روم به پایان رسید. تمدن های مدیترانه ای یونان و روم باستان در این دوره به اوج شکوفایی رسیدند و در تحول فرهنگ کل اروپا، آفریقا و غرب آسیا تاثیر فراوان داشتند.

در عصر کلاسیک اروپا، هنرمندان به مدت ۱۰ سال نزد اساتید بزرگ نقاشی دوره کارآموزی می‌گذراندند. سپس به خلق آثاری می پرداختند که با فریب چشمان بینندگان آن ها را متقاعد کنند نقاشی های آن ها نه یک نقاشی بلکه واقعی است. با خلق این آثار پاداش می‌گرفتند و اعتبار کسب می کردند.

در قرن نوزدهم و با احیای سبک نئوکلاسیک، نقاشی قلابی نیز تغییراتی را تجربه کرد و مجددا محبوب شد. در زمان حاضر، از این تکنیک دکوراتیو بیشتر در محیط های عمومی و در امور تجاری و تبلیغات استفاده می شود.

نقاشی قلابی در عصر حاضر

در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰، زمانی که کاغذ دیواری از مد افتاد، فاکس پینتینگ باز هم احیا شد. در این برهه، این تکنیک در دکوراسیون منازل، به ویژه خانه های گران قیمت و پیشرفته بسیار مورد استفاده قرار گرفت. اگرچه، هزینه استخدام یک هنرمند حرفه‌ای مسلط به این تکنیک بالاست، با این حال برخی از روش های فاکس پینتینگ به حدی ساده هستند که برای یک تازه کار و به کمک دستورالعمل قابل اجرا هستند. البته توجه به جزئیات در این تکنیک بسیار مهم است.

در نقاشی قلابی عصر حاضر، دو نوع تکنیک عمده وجود دارد. تکنیک اول، به تکنیک نقاشی جلا معروف است. در این تکنیک محلولی نیمه شفاف از رنگ و جلا با قلم مو، غلطک، پارچه یا اسفنج روی سطح اعمال می شود. معمولا بافت های خاص مثل بافت چوب یا سنگ مرمر نقاشی می شود و سطحی نرم و هموار ایجاد می کند. تکنیک دوم استفاده از گچ است. در این تکنیک، گچ رنگی با رنگ دانه های طبیعی مثل اکسید آهن ترکیب می‌شود و به وسیله کاردک و لیسه اعمال می شود. محصول نهایی این تکنیک نیز بافتی صاف و هموار دارد.

سبک های نقاشی قلابی

برخی از سبک ها یا تکنیک های رایج نقاشی قلابی به شرح ذیل می باشند:

ماربلایزینگ (Marbleizing)

ماربلایزینگ یا مرمرکاری قلابی برای نقاشی دیوارها و لوازم به شکل سنگ مرمر استفاده می شود. این روش با هر دو تکنیک گچ و رنگ جلا قابل اجراست.

فرسکو (Fresco)

فرسکو نقاشی آبرنگ روی گچ است. فرسکو تکنیک ساده ای است که در آن رنگ دانه ها با گچ یا حتی درزگیر ادغام می‌شود و این ترکیب برای رنگ کردن بخش هایی از دیوارهای گچی خام و بدون رنگ زیرین استفاده می شود.

گرینینگ (Graining)

گرینینگ به نقاشی شکل چوب روی سطوح غیرچوبی گفته می شود. در این سبک طرح و شکل چوب‌هایی که نادر هستند یا قیمت بالایی دارند روی سطح نقاشی می شود.

ترومپلوی (Trompe-l’oeil)

ترومپولی یا ترومپلوی لغتی فرانسوی به معنای فریب چشم است. یک تکنیک هنری است که با استفاده از خلق تصاویر واقع گرایانه با کمک خطای دید و فریب بصری، اشیاء سه بعدی خلق می کند.

گچ ونیزی (Venetian Plaster)

گچ ونیزی اصطلاحی است که به برخی از گچ کاری های سنتی ایتالیایی اطلاق می شود. این نوع گچ کاری معمولا لطیف و درخشنده است که بافت خاصی را ایجاد می‌کند اما هنگام لمس صاف و هموار است. گچ ونیزی یکی از سنتی ترین سبک های ساخت و طراحی دکوراسیون با گچ محسوب می شود. این نوع گچ از ترکیب پودر آهک و خاک مرمر ساخته می شود.

کالر واش (Color Wash)

کالر واش تکنیک محبوبی در طراحی دکوراسیون داخلی است که از ادغام رنگ دانه های گوناگون با رنگ جلا و اعمال آن با قلم مو حاصل می شود. این تکنیک بسیار پرکاربرد است زیرا امکان ایجاد رنگ با تنوع بالا را میسر می کند و یک تکنیک فرم آزاد تلقی می‌شود.

استری (Strie)

استری لغتی فرانسوی و به معنی راه راه یا رگه رگه است. در این سبک با استفاده از قلم مو رگه‌های نازک از رنگ ترسیم می‌شود و برای شبیه سازی بافت پارچه هایی مثل کتان و جین بسیار کاربرد دارد.

نقاشی با تکه پارچه (Rag Painting)

در این سبک با استفاده از تکه های پارچه کهنه و مچاله شده بافت های خاص ایجاد می کنند.

اسپانجینگ (Sponging)

اسپانجینگ نقاشی با اسفنج یا ابر است. در این سبک که قالب آزاد محسوب می شود با استفاده از اسفنج و رنگ طرح‌های ساده و یا پیچیده روی دیوار ترسیم می شود.

فلزکاری و پتینه کاری (Metals and Patinas)

بر روی فلزات کهنه به مرور زمان و طی فرایند اکسیداسیون، رگه ای سبز یا قهوه ای رنگ تشکیل می‌شود که پتینه نام دارد. پتینه کاری در هنر دکوراسیون نیز به کهنه سازی اشیاء گفته می شود و یکی از سبک های فاکس پینتینگ محسوب می شود.

عناوین دیگری که می توان به جای نقاشی قلابی به کار برد عبارتند از:

نقاشی دروغین، تقلیدی، شبیه سازی، مصنوعی، دست ساز، خیالی، جایگزین، الکی، گول زنک، پتینه کاری و …

در این مطلب خواندیم که منظور از تکنیک نقاشی قلابی چیست. با الهام از این تکنیک فراگیر و به کارگیری قوه خلاقیت فردی می توانید طرح های بی‌نظیری برای دکوراسیون داخلی منزل و محل کار خود طراحی و پیاده کنید. همان طور که ملاحظه کردید، پتینه کاری فقط یکی از تکنیک های زیرمجموعه نقاشی قلابی است.

لطفا سوالات و نظرات خود را با ما در فروشگاه رنگ و ابزار زبرنگ در میان بگذارید. 

منابع: سایت ویکی پدیا و سایت اسپروس